سازمان تأمین اجتماعی در راستای دیجیتالی‌سازی فرآیندهای مالی و کاهش چالش‌های نقدینگی، از زیرساخت جدیدی تحت عنوان «هاب وصول اعتباری» رونمایی کرده است. این سامانه با هدف حذف فرآیندهای سنتی و مبتنی بر کاغذ در تهاتر بدهی‌ها، پل ارتباطی میان شبکه بانکی و مطالبات بیمه‌ای ایجاد کرده است.
معماری هاب هوشمند وصول اعتباری
هاب وصول اعتباری سازمان تأمین اجتماعی، به عنوان یک سامانه متمرکز، فرآیندهای پیچیده مالی از جمله اعتبارسنجی، استعلام بدهی و بستانکاری، صدور گواهی تهاتر و ثبت اسناد حسابداری را به صورت برخط مدیریت می‌کند. با استفاده از این زیرساخت، نیاز به مراجعات حضوری کارفرمایان به شعب به حداقل رسیده و ریسک‌های ناشی از تأخیر در وصول مطالبات که نرخ هزینه‌ای بین ۳۰ تا ۴۵ درصد سالانه برای سازمان دارد، کاهش می‌یابد.
یکپارچه‌سازی با شبکه بانکی و اوراق گام
اتصال این هاب به وب‌سرویس‌های بانک‌های عامل از جمله رفاه و تجارت، به سازمان اجازه می‌دهد تا از ابزارهای نوین تأمین مالی مانند «اوراق گام» (گواهی اعتبار مولد) استفاده کند. ویژگی‌های فنی این سامانه عبارتند از:
- اتصال از طریق API به شبکه بانکی برای تبادل داده‌های اعتباری.
- صدور شناسه یکتا (Unique Identifier) برای هر گواهی تهاتر جهت رهگیری شفاف.
- خودکارسازی ثبت اسناد در سیستم‌های حسابداری سازمان.
- حذف لزوم جابه‌جایی نقدینگی در زنجیره بدهی.
اثرات بر اکوسیستم کسب‌وکارهای دیجیتال و کارفرمایان
طبق تحلیل‌های صورت گرفته، بدهی‌های معوق کارفرمایان بخشی قابل توجه از بودجه سازمان را مسدود می‌کند. با استفاده از اوراق گام، سازمان قصد دارد مطالبات بخش سلامت و درمان را با میانگین بازه پرداخت ۳ ماهه تسویه کند. این اقدام نه‌تنها به پایداری نقدینگی کارفرمایان کمک می‌کند، بلکه باعث می‌شود تا اعتبار به عنوان یک «پول سالم» در زنجیره تولید جریان یابد. در آینده، این زیرساخت قابلیت توسعه و عرضه APIهای خدمات مالی به جامعه استارت‌آپی کشور را نیز خواهد داشت.
مشخصات فنی و آماری پروژه
- هدف‌گذاری سالانه: ۲۰۰ هزار میلیارد تومان (همت) ظرفیت اوراق گام.
- عملکرد سال جاری: ۶۵ همت اوراق گام صادر شده.
- پروتکل اتصال: استفاده از وب‌سرویس‌های بانکی برای تبادل برخط داده.
- وضعیت پیاده‌سازی: اتصال فاز نخست به بانک‌های رفاه و تجارت و گسترش به سایر بانک‌های عامل.
- مزیت عملیاتی: کاهش نرخ هزینه انتظار ناشی از تاخیر در وصول مطالبات.
