ماسایوشی سان، بنیان‌گذار و مدیرعامل شرکت SoftBank، در تازه‌ترین گام استراتژیک خود برای حفظ سلطه بر بازار فناوری‌های نوظهور، در حال رایزنی با سرمایه‌گذاران کلان در خاورمیانه برای جذب سرمایه‌ای معادل ۱۰۰ میلیارد دلار است. این صندوق جدید، برخلاف صندوق‌های پیشین Vision Fund که عمدتاً بر سرمایه‌گذاری در استارتاپ‌های تکنولوژی‌محور متمرکز بودند، رویکردی عملیاتی و تحول‌گرایانه به سمت خرید شرکت‌های سنتی و تزریق فناوری‌های هوش مصنوعی و رباتیک به زیرساخت‌های آن‌ها دارد.
تغییر پارادایم در مدل سرمایه‌گذاری سافت‌بانک
سافت‌بانک که پیش‌تر با مدیریت سبد دارایی‌هایی نظیر Arm و سرمایه‌گذاری کلان ۶۵ میلیارد دلاری در OpenAI شناخته می‌شد، اکنون به دنبال مدل نوآورانه‌ای برای کسب سود از طریق هوش مصنوعی است. ایده اصلی این طرح، شناسایی بنگاه‌های اقتصادی تثبیت‌شده‌ای است که پتانسیل رشد بالایی دارند اما هنوز از مزایای هوش مصنوعی و اتوماسیون بی‌بهره مانده‌اند. در این استراتژی، سافت‌بانک با تملک این شرکت‌ها و به‌کارگیری بازوی رباتیک و هوش مصنوعی فیزیکی خود، موسوم به Roze، قصد دارد ارزش عملیاتی و در نهایت ارزش بازار آن‌ها را به شکل جهشی افزایش دهد.
نقش محوری بازوی رباتیک Roze
در قلب این برنامه، بخش Roze قرار دارد که مسئولیت پیاده‌سازی هوش مصنوعی فیزیکی و سیستم‌های رباتیک را در عملیات روزمره شرکت‌های خریداری‌شده بر عهده خواهد داشت. ماسایوشی سان در تلاش است تا با ایجاد این هم‌افزایی، جایگاه خود را به عنوان پیشرو در پیوند میان صنایع سنگین و هوش مصنوعی تثبیت کند. تحلیلگران بر این باورند که هدف نهایی این مدل، عرضه عمومی (IPO) بخش Roze با ارزشی خیره‌کننده در سال‌های آینده است که می‌تواند به یکی از مهم‌ترین رخدادهای مالی پس از عرضه Arm تبدیل شود.
وضعیت مالی و چالش‌های پیش رو
- ارزش خالص دارایی (NAV): حدود ۷۲.۳ تریلیون ین (۴۵۶.۵۷ میلیارد دلار) تا خرداد ۱۴۰۳.
- نسبت وام به ارزش (LTV): در حال حاضر ۱۳٪، بسیار پایین‌تر از سقف عملیاتی ۲۵٪.
- سرمایه‌گذاری کلیدی: ۶۵ میلیارد دلار در OpenAI که هنوز به سودآوری پایدار نرسیده است.
- استراتژی تامین مالی: استفاده از سرمایه خارجی، منابع داخلی و اوراق قرضه با بازده بالا (Junk Bonds).
ریسک‌ها و چشم‌انداز آینده
اگرچه سافت‌بانک از طریق صندوق‌های قبلی مانند Vision Fund 1 حدود ۲۹ میلیارد دلار سود خالص کسب کرده است، اما سایه تجربیات تلخی همچون پرونده WeWork همچنان بر عملکرد این شرکت سنگینی می‌کند. وابستگی شدید ارزش سهام سافت‌بانک به دارایی‌های پرنوسانی نظیر OpenAI باعث شده تا هرگونه نوسان در قیمت‌گذاری این شرکت‌های هوش مصنوعی، نسبت وام به ارزش (LTV) سافت‌بانک را تهدید کند. با این حال، تعامل مجدد با نهادهای حاکمیتی در امارات و عربستان سعودی (که پیش‌تر نیز در Vision Fund 1 مشارکت داشتند)، نشان‌دهنده اعتماد متقابل میان این بازیگران و سافت‌بانک برای شکل‌دهی به آینده اقتصاد دیجیتال منطقه است.
