در حالی که تاریخچه صنعت گیمینگ همواره با کاهش تدریجی قیمت کنسول‌ها در نیمه عمر هر نسل همراه بوده، سونی با پلی‌استیشن ۵ (PS5) این سنت دیرینه را شکسته است. در سال ۱۴۰۵ (۲۰۲۶)، گیمرها نه تنها با کاهش قیمت مواجه نیستند، بلکه شاهد افزایش قابل‌توجهی نسبت به زمان عرضه این کنسول در سال ۱۳۹۹ (۲۰۲۰) هستند. این گزارش به کالبدشکافی عوامل اقتصادی، فنی و تأثیرات زنجیره تأمین بر قیمت‌گذاری جدیدترین سخت‌افزارهای سونی می‌پردازد.
تغییر مسیر از قیمت‌گذاری سنتی به افزایش قیمت در میانه نسل
در نسل‌های گذشته، استراتژی تولیدکنندگان سخت‌افزار بدین صورت بود که با بلوغ فرآیندهای تولید، هزینه‌های ساخت کاهش یافته و این کاهش هزینه به مصرف‌کننده منتقل می‌شد. برای مثال، پلی‌استیشن ۴ در سال ۲۰۱۶ شاهد معرفی مدل Slim بود که قیمت پایه را به‌شدت کاهش داد. اما در مورد پلی‌استیشن ۵، وضعیت کاملاً متفاوت است. نسخه استاندارد با دیسک که در ابتدا ۴۹۹ دلار قیمت داشت، اکنون به ۶۴۹ دلار رسیده و نسخه دیجیتال از ۳۹۹ دلار به ۵۹۹ دلار افزایش یافته است؛ این یعنی افزایشی حدود ۳۰ تا ۵۰ درصد طی ۶ سال.
چرا سخت‌افزار سونی گران‌تر شده است؟
برخلاف باور عمومی، تورم به تنهایی پاسخگوی این افزایش قیمت نیست. عامل اصلی، بحران جهانی در زنجیره تأمین حافظه‌های DRAM و NAND است. هجوم شرکت‌های بزرگ فناوری به سمت زیرساخت‌های هوش مصنوعی (AI) باعث شده تا ظرفیت تولید محدود کارخانه‌های تخصصی به سمت دیتاسنترها و پردازش‌های ابری منحرف شود. سونی در گزارش‌های مالی خود (Q4 2025) صراحتاً اعلام کرد که افزایش قیمت قطعات حافظه، هزینه نهایی ساخت (BOM) برای PS5 را به شدت بالا برده است. این کمبود عرضه احتمالاً تا سال ۱۴۰۶ (۲۰۲۷) نیز ادامه خواهد داشت و حتی ممکن است نسل آینده کنسول‌ها را تحت تأثیر قرار دهد.
مشخصات و تغییرات مدل‌های پلی‌استیشن ۵
- نسخه اصلی (۲۰۲۰): حافظه داخلی 825GB، قیمت دیجیتال $399 / دیسک $499
- نسخه Slim (۲۰۲۳): طراحی کوچک‌تر، حافظه 1TB، پشتیبانی از درایو دیسک اکسترنال
- قیمت نهایی (۲۰۲۶): مدل دیجیتال $599 / مدل دیسک $649 / مدل PS5 Pro $900
- عامل کلیدی در افزایش قیمت: کمبود جهانی NAND و DRAM ناشی از تقاضای مراکز داده هوش مصنوعی
مدل کسب‌وکار و آینده صنعت کنسول
سونی برای جبران حاشیه سود اندک سخت‌افزار، به درآمدهای پایدار از طریق سرویس اشتراکی PlayStation Plus و کمیسیون‌های ۳۰ درصدی فروش بازی‌های دیجیتال در فروشگاه پلی‌استیشن متکی است. با حرکت سونی به سمت حذف فیزیکی بازی‌ها تا سال ۲۰۲۸، وابستگی به این پلتفرم‌های ابری و دیجیتال افزایش می‌یابد. در حال حاضر، تقاضای بالا برای عناوینی نظیر Grand Theft Auto VI باعث شده که علی‌رغم قیمت‌های بالا، همچنان شاهد فشار تقاضا در بازار باشیم که مانع از کاهش قیمت‌ها در کوتاه مدت می‌شود.
