کشف خیره‌کننده بیست سکه قرون وسطایی در نزدیکی واتیکان، پرده از حقیقتی تاریخی برداشته است که درک ما را از تعاملات اقتصادی و مذهبی میان انگلستان و رم در قرون ۹ و ۱۰ میلادی متحول می‌کند. این یافته‌ها که در باغ‌های کاخ «پالاتزو دلا رووره» به دست آمده‌اند، نخستین شواهد مادی از محله مشهور «سکولا ساکسونوم» (Schola Saxonum) یا همان محله انگلیسی‌ها را ارائه می‌دهند که نشان می‌دهد مهاجران آنگلوساکسون در آن دوران از امتیازات ویژه‌ای برای استفاده از ارز ملی خود در قلب رم برخوردار بوده‌اند.
کشف باستان‌شناسی در محوطه پالاتزو دلا رووره
در سال ۱۴۰۲ خورشیدی (۲۰۲۳ میلادی)، تیم‌های باستان‌شناسی در حین حفاری در باغ‌های پالاتزو دلا رووره -همان مکانی که پیش‌تر بقایای تئاتر امپراتور نرو کشف شده بود- به مجموعه‌ای از ۱۹ سکه نقره پنی و یک نیم‌پنی آنگلوساکسون دست یافتند. این سکه‌ها مربوط به دوران پادشاهان ادوارد مهتر، اتلستان و ادرد است که بازه‌ای چهل ساله را پوشش می‌دهند. برخلاف گنجینه‌های دفن‌شده، این سکه‌ها در چاله‌های زباله و به صورت پراکنده کشف شدند که نشان می‌دهد این پول‌ها نه به عنوان سرمایه‌گذاری، بلکه در جریان داد و ستدهای روزمره توسط زائران و صنعتگران گم شده‌اند.
معماری اقتصادی «سکولا ساکسونوم»
تحقیقات پروفسور روری ناسمیت از دانشگاه کمبریج و فرانسسکا تینتی نشان می‌دهد که «سکولا ساکسونوم» تنها یک سکونتگاه مذهبی برای زائران نبوده، بلکه یک مرکز تجاری پویا در حاشیه شهر رم قرون وسطی محسوب می‌شده است. علاوه بر سکه‌ها، بقایای فعالیت‌های کارگاهی شامل چرم‌دوزی، استخوان‌تراشی و فلزکاری نیز کشف شده است. این یافته‌ها ثابت می‌کند که صدها نفر از اهالی انگلستان به صورت دائمی در این محله ساکن بوده و با تولید و مبادله کالا، زندگی خود را اداره می‌کردند.
مشخصات فنی یافته‌های باستان‌شناسی:
- نوع آثار: ۱۹ سکه پنی و ۱ نیم‌پنی نقره آنگلوساکسون.
- بازه زمانی ضرب: بین سال‌های ۸۹۹ تا ۹۵۵ میلادی (قرن ۹ و ۱۰ میلادی).
- منشأ جغرافیایی سکه‌ها: شرق انگلستان، کنت، لندن و میدلندز غربی.
- محل کشف: محوطه پالاتزو دلا رووره (نزدیک به واتیکان).
- شواهد تکمیلی: ابزارهای کارگاهی مربوط به صنایع دستی (چرم، استخوان و فلز).
شکستن کلیشه‌های تاریخی درباره محدودیت‌های ارزی
یکی از مهم‌ترین جنبه‌های این تحلیل، به چالش کشیدن فرض پیشین مورخان مبنی بر ممنوعیت استفاده از ارزهای خارجی در رم توسط پاپ است. در حالی که اسناد مکتوب عمدتاً بر استفاده از سکه‌های پاپی تاکید دارند، کشف سکه‌های آنگلوساکسون در کنار سکه‌های پاپی، شواهدی از یک «استثنای دیپلماتیک» را ارائه می‌دهد. این امتیاز ویژه نشان‌دهنده روابط عمیق و راهبردی میان پادشاهان آنگلوساکسون و نهاد پاپی بوده است، به گونه‌ای که این مهاجران اجازه داشتند حتی در نزدیکی مقر پاپ، از هویت مالی و ارزی خود بهره ببرند.
نتیجه‌گیری
این کشف نه تنها دانش ما را درباره تاریخ مهاجران انگلیسی در رم ارتقا می‌دهد، بلکه نشان می‌دهد که ارتباطات بین‌المللی در قرون وسطی بسیار پیچیده‌تر و مبتنی بر عمل‌گرایی اقتصادی بوده است. محله «سکولا ساکسونوم» که امروزه ردپای آن در نام‌هایی همچون «سانتو اسپریتو در ساسیا» باقی مانده است، اکنون به عنوان نمادی از تعامل میان دیپلماسی کلیسا و نیازهای اقتصادی شهروندان خارجی شناخته می‌شود.
