فرماندار کالیفرنیا با امضای قانون جدید Senate Bill 1246 (موسوم به SB 1246)، چارچوب حقوقی و نظارتی سختگیرانهای را برای شرکتهای توسعهدهنده خودروهای خودمختار (AV) نظیر Waymo، Tesla و Zoox تصویب کرد. بر اساس این قانون، در صورتی که روبوتاکسیهای تحت مالکیت این شرکتها مسیر نیروهای امدادی، پلیس یا آتشنشانی را برای بیش از ۳۰ دقیقه مسدود کنند، با جریمههای مالی و تمهیدات انضباطی مواجه خواهند شد. این تصمیم پس از ثبت گزارشهای متعدد از اختلال در تردد شهری و مواجهه خطرناک وسایل نقلیه بدون راننده با صحنههای جرم و عملیات امدادی اتخاذ شده است.
ابعاد و الزامات فنی قانون SB 1246
تصویب قانون SB 1246 پاسخ مستقیم ارگانهای تقنینی به چالشهای روزافزون انتشار ناوگان تاکسیهای خودران در کلانشهرها است. بر اساس آمارهای موجود، تنها ناوگان تجاری Waymo بالغ بر ۴,۰۰۰ خودروی خودمختار را در سراسر ایالات متحده مدیریت میکند که حدود ۱,۲۰۰ دستگاه از آنها در منطقه خلیج سانفرانسیسکو فعال هستند. گزارشهای متعدد نشان دادهاند که در صورت خاموشی ناوگان یا بروز خطا در سامانههای رایانش ابری و سنسورها، این خودروها مجبورا ایست کامل کرده و باعث ایجاد ترافیکهای سنگین یا بلوکهشدن خودروهای امدادی شدهاند.
بر طبق چارچوب این قانون، تمامی اپراتورها موظفند به هنگام بروز فشارهای سیستمی یا قطعیهای سراسری (System-wide Failures)، وضعیت دقیق و موقعیت مکانی تمام خودروهای فعال را به مقامات محلی گزارش دهند. علاوه بر این، ارائهدهندگان سرویس باید نیروهای پشتیبانی میدانی تحت عنوان «تکنیسینهای حوادث محلی» (Local Incident Technicians) را مستقر کنند تا در صورت وقوع ناپایداری فنی یا تصادف، در سریعترین زمان ممکن در محل حاضر شده و کنترل فیزیکی یا دستی خودرو را بر عهده بگیرند.
کلیدیترین الزامات قانون SB 1246 کالیفرنیا
- سقف زمان انسداد: حداکثر ۳۰ دقیقه برای رفع جابهجایی و بازگشایی مسیر نیروهای امدادی پیش از اعمال جریمه.
- بومیسازی هدایت از راه دور: الزام بهرهگیری از اپراتورهای مستقیم مستقر در خاک ایالات متحده همراه با گواهینامه رانندگی معتبر آمریکا.
- استقرار تکنسین میدانی: حضور حتمی نیروهای فنی محلی جهت مداخله سریع در زمان بروز نقض فنی ناوگان.
- شفافیت در ارائه دادهها: اشتراکگذاری برخط موقعیت وسایل نقلیه در زمان از دست رفتن اتصال شبکه با شهرداریها و نهادهای انتظامی.
- زمان اجرا: تیر ۱۴۰۷ (ژوئیه ۲۰۲۸ میلادی) تحت نظارت اداره وسایل نقلیه موتوری کالیفرنیا (DMV).
تفکیک مفاهیم Teleoperation: هدایت مستقیم در برابر پشتیبانی هوشمند
یکی از مهمترین بخشهای فنی قانون جدید، شفافسازی الگوی تفکیکپذیری میان «راننده از راه دور» (Remote Driver) و «پشتیبانی از راه دور» (Remote Assistance) است. تا پیش از این، شرکتهای فعال در حوزه فناوری خودمختار تعاریف بسیار مبهمی از نحوه مداخله انسانی در سیستمهای لایه ۴ و ۵ خودران ارائه میدادند.
در معماری سیستمهای مبتنی بر Teleoperation، دو سطح متمایز وجود دارد:
- هدایت مستقیم (Remote Driving): اپراتور انسانی به صورت مستقیم و در لحظه (Real-time) با استفاده از تجهیزات شبیهساز، استیرینگ، پدالها و سیگنالهای ویدیویی تاخیرپایین (Low Latency)، کنترل کامل حرکت خودرو را در دست میگیرد. در حال حاضر، Tesla تنها مجموعهای است که رسماً از هدایت مستقیم برای اپراتورهای خود نام برده است.
- پشتیبانی از راه دور (Remote Assistance): پلتفرمهای هدایت خودمختار مانند Waymo از الگوی راهنمایی سطحی استفاده میکنند؛ بدان معنا که سامانه هوش مصنوعی خودرو کاملاً کنترل هدایت و ایمنی را حفظ میکند، اما در مواجهه با شرایط مبهم (Edge Cases)، درخواست یک مسیر جایگزین یا مجوز تصمیمگیری (Decision Guidance) را به اپراتور انسانی ارسال میکند. شرکت Waymo دارای مراکز فرماندهی در آریزونا و میشیگان بوده و از نیروهای بینالمللی از جمله در فیلیپین استفاده میکند.
قانون SB 1246 صریحاً قید کرده است که اپراتورهایی که کنترل مستقیم خودرو (Remote Drivers) را بر عهده دارند، حتماً باید در داخل خاک ایالات متحده مستقر بوده و مجوز رانندگی معتبر آمریکایی داشته باشند. این مسئله میتواند ساختار پشتیبانی برونسپاریشده برخی اپراتورها را دستخوش تغییرات زیرساختی کند.
واکنش شرکتها و بازه زمانی اجرای قانون
نمایندگان شرکتهای Waymo و Zoox اعلام کردهاند که با مفاد اصلاحشده این قانون همکاری خواهند کرد. سخنگوی Waymo در بیانیهای رسمی تایید کرد که اصلاحات صورتگرفته روی طرح اولیه، امکان ادامه ارائه خدمات پایدار به شهروندان کالیفرنیا را حفظ کرده و این شرکت متعهد به ارتقای ایمنی راهها است.
این قانون به طور رسمی از تیر ۱۴۰۷ (ژوئیه ۲۰۲۸ میلادی) اجرایی خواهد شد. در این فاصله، «اداره وسایل نقلیه موتوری کالیفرنیا» (DMV) موظف است با همکاری نهادهای انتظامی و آتشنشانی، دستورالعملهای اجرایی دقیق شامل جزییات زمان پاسخدهی (Response Time) و میزان دقیق جرایم نقدی را تدوین و ابلاغ نماید.