دولت ایالات متحده در اقدامی قاطع که در مهرماه ۱۴۰۳ (اکتبر ۲۰۲۴) خبرساز شد، دسترسی هفت شرکت بزرگ فناوری از جمله مایکروسافت و ادوبی را به برنامه صدور گواهی کار برای دریافت اقامت دائم (گرینکارت) کارکنان دارای ویزای H-1B به حالت تعلیق درآورد. این تصمیم که با اتهامات سنگین مبنی بر سوءاستفاده از سیستمهای مهاجرتی همراه است، ساختار تامین نیروی انسانی متخصص در صنعت فناوری را با چالشی جدی مواجه کرده است.
ریشههای اختلاف: اتهام دور زدن نیروی کار داخلی
بر اساس گزارشهای رسمی، مقامات دولت آمریکا مدعی هستند که شرکتهای یادشده با هدف قرار دادن سیستمهای مهاجرتی، اقدام به انتشار آگهیهای استخدامی مبهم و ضعیف در داخل کشور کردهاند تا عملاً امکان جذب شهروندان آمریکایی را کاهش دهند. هدف این رویکرد، اثبات عدم وجود نیروی متخصص داخلی و باز کردن مسیر برای استخدام کارگران خارجی تحت ویزای H-1B بوده است. معاون رئیسجمهور آمریکا، جیدی ونس، بهطور مشخص مایکروسافت را به استفاده گسترده از این سیستم برای جایگزینی نیروی کار بومی با کارگران خارجی متهم کرده است. این اتهامات بر فرآیند PERM (گواهی کار دائمی) تمرکز دارد که پیشنیاز اصلی برای تبدیل ویزای موقت کاری به اقامت دائم محسوب میشود.
پاسخ مایکروسافت و چالشهای عملیاتی
مایکروسافت در واکنش به این اقدام، با انتشار بیانیهای رسمی تأکید کرد که بخش عمدهای از کارکنان این شرکت در ایالات متحده شهروندان همین کشور هستند. طبق اعلام رسمی، ۸۰ درصد از حدود ۶۰۰۰ درخواست ویزای H-1B این شرکت در سال مالی گذشته، صرفاً برای تمدید وضعیت یا تغییر شرایط کارکنان فعلی بوده است، نه جذب نیروی جدید. این شرکت تأکید دارد که تنها ۱ درصد از کل نیروی کار ایالات متحده آن را کارکنان جدید دارای ویزای H-1B تشکیل میدهند. با این حال، تعلیق دسترسی به فرآیند تأییدیه وزارت کار میتواند زنجیره تأمین استعدادهای بینالمللی این شرکتها را با کندی شدید مواجه کند.
لیست شرکتهای تحت نظارت و دامنه نفوذ
- شرکتهای هدف: Microsoft, Adobe, Cognizant, Infosys, Tata Consultancy Services (TCS), Wipro, HCL Technologies, Capgemini
- محدودیت اصلی: تعلیق پذیرش درخواستهای جدید و توقف پردازش درخواستهای جاری PERM (Permanent Labor Certification)
- محور قانونی: سوءاستفاده از ویزای H-1B برای جایگزینی ناعادلانه نیروی کار داخلی
- بازار تحت تأثیر: بخشهای توسعه نرمافزار، مهندسی زیرساخت و مدیریت خدمات فناوری
گسترش تحقیقات به نهادهای آکادمیک
این پرونده تنها به صنعت فناوری محدود نشده است. دولت آمریکا اعلام کرده است که در حال بررسی نه نهاد آموزشی تراز اول از جمله دانشگاههای هاروارد، ییل و استنفورد به دلیل سوءاستفاده احتمالی از برنامههای ویزای J-1 برای دانشجویان بینالمللی است. این نشاندهنده یک رویکرد ساختاری جدید در دولت ایالات متحده برای بازنگری در سیاستهای ورود نخبگان و نیروی کار متخصص به اکوسیستم علمی و صنعتی این کشور است.
جمعبندی و چشمانداز آینده
تعلیق این برنامهها میتواند منجر به تغییرات استراتژیک در مدلهای استخدامی شرکتهای بزرگ فناوری شود. در حالی که شرکتهایی مانند OpenAI، Meta و Apple نیز پیشتر با پروندههای مشابهی در خصوص ترجیح دادن کارگران دارای ویزای موقت روبرو بودهاند، اقدام فعلی علیه غولهای فناوری، پیامی صریح مبنی بر لزوم شفافیت حداکثری در فرآیندهای استخدام است. مهندسان و متخصصان بینالمللی که در حال حاضر با این ویزاها مشغول به کار هستند، با بلاتکلیفی حقوقی مواجه شدهاند که میتواند در بلندمدت منجر به خروج استعدادهای کلیدی از این شرکتها به مقاصد مهاجرتی منعطفتر گردد.