سازمان تنظیم مقررات ارتباطات بریتانیا (Ofcom) به طور رسمی تحقیقاتی را درباره غول شبکه‌های اجتماعی، متا (Meta)، آغاز کرده است. محور اصلی این پرونده، بررسی کوتاهی احتمالی شرکت در ارزیابی ریسک‌های ایمنی پیش از راه‌اندازی ویژگی جدید «Instants» در پلتفرم اینستاگرام است؛ موضوعی که می‌تواند نقطه عطفی در اجرای «قانون ایمنی آنلاین» بریتانیا باشد.
پروتکل‌های ایمنی و قانون آنلاین (Online Safety Act)
بر اساس گزارش‌های رسمی منتشر شده در تابستان ۱۴۰۳، نهاد ناظر بریتانیا معتقد است که متا پیش از عرضه عمومی ویژگی «Instants» در اردیبهشت ماه، ارزیابی‌های دقیق و الزامی در خصوص ریسک‌های احتمالی را به طور کامل انجام نداده است. «قانون ایمنی آنلاین» که در بریتانیا وضع شده، پلتفرم‌های دیجیتال را موظف می‌سازد تا پیش از اعمال هرگونه تغییر ساختاری یا اضافه کردن قابلیت‌های جدید، اثرات آن را بر امنیت کاربران، به‌ویژه کودکان و نوجوانان، تحلیل کنند.
جزئیات فنی ویژگی Instants
ویژگی «Instants» در اینستاگرام به کاربران اجازه می‌دهد پست‌هایی را به اشتراک بگذارند که پس از مشاهده توسط گیرنده، بلافاصله حذف می‌شوند. متا مدعی است که این قابلیت با طراحی حریم‌خصوصی‌محور توسعه یافته و شامل مکانیزم‌هایی نظیر مسدودسازی اسکرین‌شات، جلوگیری از بازنشر (Reshare) و غیرفعال کردن قابلیت فوروارد است. همچنین متا اعلام کرده که محافظت‌های «Teen Account» به‌صورت پیش‌فرض برای کاربران نوجوان در این بخش اعمال شده است.
مشخصات و ابعاد نظارتی موضوع
- نهاد ناظر: Ofcom (اداره ارتباطات بریتانیا)
- قانون مورد استناد: Online Safety Act
- قابلیت مورد بررسی: Instagram Instants (محتوای ناپدیدشونده)
- جریمه‌های احتمالی: تا ۱۸ میلیون پوند یا ۱۰٪ از کل درآمد جهانی متا
- محورهای بررسی: ارزیابی ریسک محتوای غیرقانونی و آسیب‌های مرتبط با کودکان
رویکرد قانونی و دیدگاه رگولاتور
جرج لستی، مدیر اجرایی بخش اجرای مقررات Ofcom، در بیانیه‌ای این فرآیند را به «تست کیفیت و ایمنی یک خودرو قبل از عرضه به بازار» تشبیه کرد. وی تاکید کرد که ایمنی باید در «فاز طراحی» (Security by Design) لحاظ شود و کوتاهی در این زمینه، تخطی از قوانین محسوب می‌شود. در حال حاضر، این نهاد در مرحله گردآوری شواهد است. در صورتی که نتایج بررسی‌ها حاکی از نقض قانون باشد، متا با تصمیمات تنبیهی یا الزامات اصلاحی روبرو خواهد شد.
واکنش متا و تداوم تنش‌های حقوقی
شرکت متا ضمن همکاری با Ofcom، اعلام کرده است که پیش از عرضه، جلسات متعددی برای اطلاع‌رسانی و بررسی ریسک‌ها با این نهاد برگزار کرده است. با این حال، روابط بین این دو نهاد به دلیل پرونده‌های جداگانه‌ای که متا علیه Ofcom در خصوص دامنه اختیارات قانونی و هزینه‌های نظارتی مطرح کرده، همچنان متشنج است. این چالش‌ها در کنار فشارهای حقوقی در ایالات متحده پیرامون تأثیرات مخرب اینستاگرام بر نوجوانان، متا را در شرایط سختی از نظر انطباق با قوانین جهانی قرار داده است.
نتیجه‌گیری
پرونده Instants تنها یک بحث فنی ساده نیست؛ بلکه آزمونی بزرگ برای اجرایی شدن «قانون ایمنی آنلاین» بریتانیاست. نتیجه این تحقیقات نه تنها سرنوشت ویژگی Instants را در بریتانیا مشخص می‌کند، بلکه استانداردی برای نحوه عملکرد سایر پلتفرم‌های کلان در مواجهه با قوانین رگولاتوری سخت‌گیرانه در آینده خواهد بود.
