در گامی بلند به سوی زیرساخت‌های محاسباتی فرازمینی، گوگل اعلام کرده است که نخستین آزمایش عملیاتی مرکز داده مدارگرد خود با نام پروژه «Suncatcher» را از تاریخ ۱۰ مهر ۱۴۰۵ (۱ اکتبر ۲۰۲۶) آغاز می‌کند. این پروژه آزمایشی، پتانسیل‌های اجرای بارهای کاری هوش مصنوعی در محیط خلاء و مدار زمین را برای اولین بار به چالش می‌کشد.
مهندسی در مدار؛ محدودیت‌های فنی و عملیاتی
پروژه Suncatcher به عنوان یک بستر آزمایشی کوچک‌مقیاس، با هدف ارزیابی تاب‌آوری سخت‌افزارهای پردازشی در برابر پرتوهای کیهانی و مدیریت حرارتی در محیط مدار زمین طراحی شده است. برخلاف دیتاسنترهای زمینی، این ایستگاه محاسباتی کوچک تنها شامل چهار واحد پردازش تانسور (TPU) است و به دلیل چالش‌های دفع حرارت در محیط فاقد جو، بازه‌های عملیاتی آن در هر نوبت به ۱۵ دقیقه محدود خواهد بود.
مشخصات فنی اولیه Suncatcher
- نوع واحد پردازشی: ۴ عدد TPU گوگل
- مدت زمان عملیات در هر سیکل: ۱۵ دقیقه
- هدف آزمایش: ارزیابی پایداری سخت‌افزار در مدار و خنک‌سازی غیرفعال
- زمان‌بندی: آغاز عملیات از ۱۰ مهر ۱۴۰۵
چرا رایانش در مدار اهمیت دارد؟
استفاده از TPU در مدار زمین می‌تواند مسیر را برای پردازش آنی داده‌های ماهواره‌ای و کاهش تأخیر در مخابره نتایج هوش مصنوعی به زمین هموار کند. با توجه به معماری بهینه‌شده TPUها برای محاسبات ماتریسی، این واحدها گزینه‌ای ایده‌آل برای استنتاج (Inference) مدل‌های یادگیری ماشین در فضا هستند. با این حال، حفظ پایداری معماری نرم‌افزاری در برابر خطاهای احتمالی ناشی از تابش‌های فضایی، بزرگترین مانع مهندسی در این پروژه محسوب می‌شود.
